Sernik “Red Velvet”

red velvet cheesecake 022

Do samego końca nie wiedziałam, jakie ciasto zrobić z okazji 2. urodzin Chomiczka. Myślałam o serniku na zimno, bo zależało mi na tym, by było to ciasto aksamitne, delikatne i… o zwartej konsystencji. Urodzinowy poranek przywitał nas ciężkimi chmurami i groźbą deszczu, a przede wszystkim chłodem, a ja wciąż wahałam się wciąż pomiędzy karmelowym sernikiem z bananami (który chodzi za mną od urodzin Króliczki) a sernikiem z truskawkowym musem. Stałam jak cielę przy kuchennej wyspie, mając nadzieję, że poranna kawa przegoni chmury – te oknem i te nad moją głową – i pomoże mi zdecydować, którą wersję wybrać. Wtedy mój wzrok utknął na grzbietach świątecznych numerów magazynów, które zbierają kurz pod blatem. W świątecznych numerach są przecież najlepsze przepisy na ciasta, więc z nadzieją sięgnęłam po pierwszy z góry. I to był dobry odruch, ba zaraz na początku natknęłam się na Red Velvet Cheesecake

Sernik „Red Velvet” jest inspirowany oczywiście słynnym czerwonym ciastem, które doczekało się całej gromady „kuzynów” – popularne są muffiny, cupcake’i, rolady, torty, desery czy właśnie serniki, które z oryginalnym ciastem łączy ciężka, mokra konsystencja, kakao, czerwony kolor i serowy krem. Red Velvet Cake jest tradycyjnym ciastem w Stanach Zjednoczonych, ale jego popularność znacząco wzrosła dopiero w latach 90. za sprawą jednego z moich ulubionych filmów. Pamiętacie ciasto w kształcie ogromnego pancernika w Stalowych magnoliach? Dzisiaj mnie bawi, ale kiedy oglądałam pierwszy raz w telewizji, jak Shirley MacLaine, filmowa Ouiser, odkrawa zadek pancernika, by z przekąsem poczęstować nim ojca Shelby (Tom Skerritt), zrobiło to na mnie ogromne wrażenie. Było takie podekscytowane „no popatrz jakie ciasto!”, „czego to nie wymyślą w Ameryce!?” Teraz powiedziałabym, że było „wow!”, ale wtedy mówiąc „WOW”, myśleliśmy o kolorowej kuli – bugsie, wirusie komputerowym z popularnego serialu.

red velvet cheesecake 021

Wracając do sernika – nic dziwnego, że znalazł się w świątecznym numerze, bo czerwone ciasto i jego wariacje są częstym gościem w święta ze względu na swój kolor. Z tego samego względu jest też tradycyjnym gościem w Walentynki. Pasuje do każdej okazji, gdy chcemy powiedzieć komuś, że go kochamy. W oryginalnym przepisie sernik był przystrojony żurawiną, mój dostał letni garniturek z truskawek, jeżyn i borówek. Solenizant był zachwycony – podobało mu się zdmuchiwanie świeczek, a potem z przyjemnością rozsmarował swój kawałek na talerzu. Zjadł może pół łyżeczki, bo to dziwne dziecko nie przepada za słodyczami. Wspaniale – więcej bomby kalorycznej zostało dla mnie, a Malutki przynajmniej nie będzie miał dziur w zębach.

red velvet cheesecake 023

SERNIK “RED VELVET”

Spód:

  • 20 kakaowych ciastek (Bourbon, Oreo itp.)
  • 60 g roztopionego masła oraz kawałek masła do wysmarowania formy

Masa serowa:

  • 4 op. serka Philadelphia (180 g każde), w temp. pokojowej
  • 200 g miałkiego cukru
  • 3 łyżki kakao
  • 4 duże jajka
  • 200 ml kwaśnej śmietany
  • 70 ml maślanki
  • 1 łyżeczka octu
  • 1 łyżeczka ekstraktu z wanilii
  • 50 ml czerwonego barwnika w płynie

Dekoracja:

  • bita śmietana
  • owoce: jeżyny, truskawki, borówki

Piekarnik nagrzewamy do 150°C z termoobiegiem. Dno i bok tortownicy (23-24 cm średnicy) smarujemy masłem, a następnie wykładamy papierem do pieczenia (dno formy odrysowujemy na papierze i wycinamy, obwód mierzymy kawałkiem sznurka lub centymetrem krawieckim, zaznaczamy długość na papierze, przykładamy brzeg formy i zaznaczamy wysokość, a następnie wycinamy odpowiednio długi pasek).

Ciastka rozkruszamy (w woreczku przy użyciu wałka lub w malakserze), mieszamy z roztopionym masłem, aż uzyskamy konsystencję mokrego piasku. Wykładamy dno i brzeg formy (tak by mieć chociaż niewielki rant). Pieczemy przez 10 minut, wyjmujemy i lekko schładzamy.

Temperaturę w piekarniku zmniejszamy do 130°C (pozostawiając termoobieg włączony). Przestudzoną formę owijamy od spodu wraz z brzegiem folią aluminiową (potrzebna jest szeroka folia).

Do dużej miski przekładamy cały serek, dosypujemy cukier i kakao. Mieszamy ręcznym mikserem na najniższych obrotach, aż się wszystko połączy. Dodajemy po jednym jajku, mieszając nadal na najniższych obrotach i zeskrobując brzegi po zmiksowaniu każdego jajka. Wlewamy kwaśną śmietanę, maślankę, ocet, ekstrakt z wanilii i barwnik, mieszamy nadal na najniższych obrotach, zeskrobując brzegi i dno miski łyżką.

Przelewamy masę do formy z podpieczonym spodem. Kilkakrotnie uderzamy formą o blat, aby uwolnić pęcherzyki powietrza. Wstawiamy formę do dużego naczynia żaroodpornego (lub na tacę z piekarnika, jeśli ma dość wysoki rant), napełniamy je ciepłą (ale nie gorącą) wodą mniej więcej do połowy wysokości formy (woda musi być poniżej brzegu folii, którą owinęliśmy formę!). Wstawiamy do piekarnika i pieczemy 1 h 45 min.

Po upieczeniu nie otwieramy drzwiczek, ale wyłączamy piekarnik i zostawiamy ciasto w piekarniku na 30 minut. po tym czasie uchylamy drzwiczki i zostawiamy na jeszcze 25 minut. Wyjmujemy, stawiamy na kratce i odwijamy brzegi folii (bez zdejmowania jej zupełnie). Gdy ciasto przestygnie, wstawiamy je do lodówki na min. 1 h.

Zdejmujemy folię, odpinamy formę, usuwamy papier. Dekorujemy bitą śmietaną brzeg ciasta za pomocą szprycy lub rękawa cukierniczego. Środek dekorujemy owocami – wpierw aranżujemy duże owoce, a następnie uzupełniamy luki mniejszymi.

red velvet cheesecake 024
(przepis wg „Easy Food” Christmas Annual 2016 z moimi zmianami)

Placek śliwkowy z migdałową kruszonką

placek sliwkowy 022

Wśród wszystkich wczesnych odmian o bicie serca przyprawiają mnie śliwki “Black Splendor”. Pojawiają się u nas na początku lipca i są dostępne dość krótko, dlatego lepiej nie zwlekać i brać je od razu. Są to śliwki, które na długo zostają w pamięci – bardzo duże, okrągłe owoce mają niemal czarną skórkę (stąd nazwa), pod którą znajduje się ciemnoczerwony, buraczkowy miąższ. Im śliwka bardziej dojrzała, tym miąższ jest ciemniejszy. Do tego mają piękny, nieco „gruszkowy” zapach, są bardzo słodkie, a ich jedyną wadą jest malutka pestka, którą niełatwo wyłuskać. Zamiast się z nią szarpać, najlepiej ją wyciąć.

Miałam zamiar je po prostu zjeść, ale zachciało mi się takiego polskiego placka, najzwyczajniejszego, z kruchą posypką, bez żadnych udziwnień i zaskakujących składników. W czasie wakacji nie bardzo jest czas, żeby się tak bawić, ponieważ dzieci zaczynają szaleć, gdy tylko zauważą, że mama wolałaby, aby był spokój. Musiałam być sprytna – ciasto wyrobiłam, kiedy Chomiś miał drzemkę, a Królisia odpłynęła nad kolejną częścią przygód Sekretnej Siódemki. Z zadowoleniem zaniosłam je na poddasze, zazwyczaj parne, duszne i nagrzane o tej porze roku, w sam raz na wyrastanie dla drożdżowego placka, a tu klops, okna dachowe otwarte szeroko, wiatr hula w najlepsze. Obeszłam więc z tym ciastem cały dom i nie znalazłam ani jednego ciepłego kąta dla niego. Trudno, nie wyrosło tak, jakbym sobie tego życzyła, bo braciszek z siostrzyczką wyrośli nagle jak spod ziemi pośrodku kuchni, trzymając się za ręce, i patrzyli tym podejrzliwym spojrzeniem na matkę i na miski uwalane w cieście, domagając się wyjaśnień, gdzie są słodkości. Nie było czasu czekać, aż drożdże łaskawie zaczną pracować (a po godzinie dopiero zaczęły ciasto ruszać), więc poszło jak leżało do piekarnika.  Może to nawet lepiej, bo w gruncie rzeczy nie przepadam za ciastem drożdżowym.

placek sliwkowy 025

Pod tym względem jestem jak rodowita Irlandka – Irlandczycy mają awersję do drożdżowych wypieków, szczególnie pieczywa. Przypuszczam, że wielu by się zdziwiło, gdyby przypadkiem odkryli, że pizza jest drożdżówką. Niestety z powodu tej przypadłości tubylców w sklepach nie ma świeżych drożdży, jedynie drożdże instant. Z tymi suchymi drożdżami jednak nie zawsze ciasto chce szybko wyrosnąć – niby z nazwy są fast action, ale ani fast, ani tym bardziej action przy nich nieraz się nie uświadczy.

Placek jednak nic nie ucierpiał, wyszedł bardzo smaczny i właśnie taki „plackowy”. Jakby nie patrzeć placek powinien leżeć plackiem, a nie wzrastać w chmury. W każdym razie rodzina zjadła ze smakiem i zgodnie stwierdzili, że ciasto jest ok i chcą dokładkę. A ja stwierdziłam, że na pieczenie placka chyba nie przyjdzie mi zbyt szybko ochota…

placek sliwkowy 021

PLACEK ŚLIWKOWY Z MIGDAŁOWĄ KRUSZONKĄ

Spód:

  • 700-750 g śliwek
  • 150 g masła
  • 500 g mąki
  • 100 g cukru pudru
  • 60 g domowego cukru waniliowego
  • 2 żółtka
  • 1 op. drożdży instant (7 g)
  • 125 ml mleka

Kruszonka:

  • 80 g mąki
  • 50 g cukru pudru
  • 50 g masła
  • 50 g obranych migdałów
  • 35 g migdałów w płatkach

oraz: odrobina masła do natłuszczenia blaszki, łyżka cukru pudru do posypania

Z umytych śliwek usuwamy pestki. Owoce kroimy w ćwiartki (duże – w półplasterki).

Blaszkę smarujemy odrobiną masła i wykładamy papierem do pieczenia. Masło siekamy z przesianą mąką i żółtkami. Dodajemy drożdże, oba rodzaje cukru i mleko, a następnie zagniatamy ciasto. Ciastem wykładamy przygotowaną formę, na wierzchu układamy śliwki, odstawiamy do wyrośnięcia w ciepłe miejsce.

Piekarnik nagrzewamy do 180°C (z termoobiegiem). Wstawiamy placek na ok. 20 minut. W tym czasie przygotowujemy kruszonkę. Siekamy migdały (niezbyt starannie). Masło siekamy z mąką, dodajemy cukier puder i posiekane migdały, wyrabiamy ciasto.

Wyjmujemy placek z pieca. Rozkruszamy ciasto z migdałami na wierzchu placka, a następnie posypujemy płatkami migdałowymi. Wstawiamy ponownie do pieca i pieczemy jeszcze ok. 15 – 20 minut, aż kruszonka się zezłoci.

placek sliwkowy 024
(przepis z archiwalnego numeru „Claudii” z drobnymi zmianami)

Kokosowa tarta z truskawkami (bez glutenu i laktozy)

tarta kokosowa 022

Co roku zaskakuje mnie powiadomienie, że blog ma swoją rocznicę. Zaskakuje mnie, bo zwyczajnie nie pamiętam, ani nie przywiązuję wagi do tego wiekopomnego wydarzenia, jakim był dzień zarejestrowania bloga. Dopiero, kiedy stosowna laurka mi wyskakuje wśród powiadomień, przypominam sobie okoliczności narodzin Pocztówek z Irlandii.

Założyłam blog 4 lata temu z powodu urodzin Króliczki. Malutka skończyła wtedy 4 latka i osiągnęła stosowny wiek do rozpoczęcia edukacji szkolnej. Uświadomiłam sobie wówczas, że będę okropnie za nią tęsknić, gdy zacznie znikać na pół dnia za szkolną bramą. Remedium na tęsknotę miał być właśnie blog. Myślałam o jego założeniu już dużo wcześniej, ale właśnie tykający zegar, odmierzający bezlitośnie uciekający czas, stał się kroplą, która przelała miarę. Blog powstał, ale jego kolejne rocznice nie są szczególnie świętowane. Przygotowuję wtedy ciacho na urodziny Malutkiej, a na blogu mogę je jedynie opisać.

Króliczki urodziny przypadają na eksplozję sezonu truskawkowego, więc jej ciasta urodzinowe są tematycznie jednolite. Muszą być z truskawkami. Niestety prześladuje mnie pech i nigdy nie wychodzą mi idealne. Może być to ciasto, które piekę z sukcesem od lat, ale na urodziny Króliczki wyjdzie zakalec. Jak ma być czymkolwiek polane, to z pewnością ta polewa spłynie. Jeśli nadzienie ma stężeć, to z pewnością nie stężeje dokładnie i coś zacznie wyciekać przy krojeniu. Po prostu zawsze ma jakiś mankament. Czasami mam wrażenie, że albo nie lubią mnie truskawki, albo wisi nade mną jakaś klątwa.

W tym roku wybrałam dwa różne przepisy – jedno ciacho karmelowe z bananami, drugie kokosowe z truskawkami. Króliczka zadecydowała, że chce oczywiście z truskawkami. Przepis był ryzykowny, bo w kwestii ciast jestem konserwatywna. Mąka pszenna, jaja, cukier i masło. Dzisiejsze ciasto nie zawiera żadnego z tych 4 podstawowych składników, jest za to tłuszcz kokosowy, miód, orzechy, daktyle i płatki owsiane. Brzmi intrygująco, co nie?

tarta kokosowa 024

Orzechowy spód wyszedł bardzo dobry, ciasto ma ciekawą, bogatą konsystencję i bardzo dobrze formowało się nim brzegi. Niestety nadzienie nie stężało tak, jak powinno. Przypuszczam, że to wina mleka kokosowego, które było za cienkie. Po długim weekendzie wiejski sklep świecił pustkami, a najbardziej przetrzebione było stoisko z mlekiem w puszkach. Czyżby cała wieś gotowała curry z kurczaka z okazji wolnego poniedziałku?! Na zdjęciach nie widać dokładnie, ale nadzienie ma częściowo płynną postać, a spodziewałam się lepszego efektu. Być może nie powinnam się tego spodziewać, ale w oryginalnym przepisie nie ma o tym ani słowa (ale nie ma też słowa, by wylepić ciastem także brzegi formy, więc kto wie?), a na zdjęciu pokazana jest tylko nierozkrojona tarta. Na plus na pewno należy zaliczyć fakt, że łatwo się ją kroi i ciasto nie przywarło do blaszki, a do tego wyszła bardzo smaczna, choć smak może wydać się odrobinę dziwny dla kogoś, kto lubi mąkę, jajka, masło i cukier w każdym wypieku.

tarta kokosowa 023

KOKOSOWA TARTA Z TRUSKAWKAMI

(bez glutenu i laktozy)

Spód:

  • 150 g orzechów włoskich
  • 70 g płatków owsianych
  • 70 g mąki ryżowej
  • ½ łyżeczki proszku do pieczenia
  • 3 łyżki oleju kokosowego oraz odrobina do natłuszczenia formy
  • 3 łyżki naturalnego miodu

Nadzienie:

  • 4 duże daktyle
  • 120 g oleju kokosowego (rozpuszczonego)
  • 250 ml mleka migdałowego
  • 200 ml mleka kokosowego (½ puszki)
  • skórka otarta z pomarańczy
  • 50 ml miodu
  • 1 łyżka ekstraktu z wanilii
  • szczypta soli

Dekoracja:

  • truskawki
  • wiórki kokosowe

Piekarnik nagrzewamy do 160°C (program z termoobiegiem). Odrobiną oleju kokosowego natłuszczamy okrągłą formę (najlepiej w wyjmowanym dnem) o średnicy 23-24 cm. Składniki na spód wsypujemy do malaksera i miksujemy, aż będziemy mieć w miarę zwarta i gładką masę. Wylepiamy nią dno oraz brzegi tortownicy i wstawiamy na 15-20 minut do piekarnika. Po wyjęciu odstawiamy do zupełnego ostudzenia.

Przygotowanie nadzienia zaczynamy od zmiksowania w malakserze na gładko daktyli wraz rozpuszczonym olejem kokosowym. Następnie do misy malaksera dokładamy pozostałe składniki i ponownie miksujemy na gładko. Przelewamy nadzienie do upieczonego spodu i wstawiamy na noc do lodówki. Przed podaniem dekorujemy truskawkami i wiórkami kokosowymi.

tarta kokosowa 021

(przepis wg „Easy Food” April 2016)

Strudel z mincemeat w cieście filo

strudel-012

Pomieszanie z poplątaniem – tak w skrócie można nazwać dzisiejszą propozycję na świąteczny deser. Moje ulubione wyspiarskie nadzienie świąteczne zostało zawinięte w greckie (czy szerzej turecko-grecko-bałkańskie) ciasto filo i udaje, że jest austriackim strudlem. Pół kulinarnej Europy na jednym talerzu – kosmopolityczny tygiel pod cukrowym puchem. Poza oczywistą zaletą – czyli smakiem – docenić trzeba jeszcze aspekt wizualny. Posypany cukrem pudrem wypiek wygląda bardzo zimowo, niczym przykryta śniegiem zapomniana kłoda w lesie.

Bardzo lubię wypieki z ciasta filo na święta, bo nie są zapychające i zmieszczą się zarówno przed obiadem, jak i po nim. U mnie oba strudle zniknęły błyskawicznie, kto przechodził przez kuchnię łapał kawałek i kruszył niemiłosiernie wokół siebie. Od razu było widać, że ryczka ukryta za wyspą była popularnym miejscem konsumpcji w kuchennym zaciszu…

Z filo praktycznie każdego roku robiłam babeczki nadziewane masą makową, ale bakaliowy strudel chyba wygra w tym roku i jeszcze go powtórzę w same święta. Jest bardzo szybki w przygotowaniu, co jest niewątpliwą zaletą w domu pełnym dzieci. Mniejsza pociecha powiedziała mi wczoraj przed snem po raz pierwszy „kokam”. Właśnie po to są dzieci, by je kochać i by one nas „kokały”. Taki mam plan na święta – spędzić je z dziećmi, nikoniecznie w kuchni…

strudel-011

STRUDEL Z MINCEMEAT W CIEŚCIE FILO

  • 450 g mincemeat
  • 2 jabłka
  • 1 łyżeczka świeżo otartej skórki z cytryny
  • 6 arkuszy ciasta filo
  • 120 g roztopionego masła (sklarowanego)
  • 75 g cukru demerara
  • cukier puder

Jeżeli używamy ciasta mrożonego, należy rozmrozić je wg instrukcji na opakowaniu.

Piekarnik nagrzewamy do 180°C (z termoobiegiem). Jabłka obieramy, usuwamy gniazda nasienne i kroimy w kostkę. Skórkę z cytryny i pokrojone jabłka mieszamy z mincemeat.

Rozkładamy wilgotną ściereczkę na blacie, układamy na niej pierwszy arkusz ciasta filo, a drugą wilgotną ściereczką przykrywamy pozostałe arkusze. Pierwszy arkusz smarujemy roztopionym masłem przy pomocy pędzelka, następnie posypujemy cukrem, układamy kolejny arkusz (pamiętając, by pozostałe przykryć wiglotną ściereczką) i znów smarujemy masłem i posypujemy cukrem. Postępujemy tak, aż położymy ostatni arkusz.

Na wierzchu ciasta układamy nadzienie, zostawiajać 5 cm pustej krawędzi. Ciasto zwijamy tak, jak zwija się roladę, zaczynając od dłuższego brzegu. Strudel układamy (miejscem złączenia ciasta do dołu) na wyłożonej papierem blaszce (lub nasmarowanej masłem). Wierzch strudla smarujemy masłem i nacinamy (wyznaczając porcje).

Pieczemy 30 min., podajemy ciepły lub w pokojowej temperaturze, posypany obficie cukrem pudrem.

Ciasto, którego używałam, było zbyt długie, by zmieścić się na blaszce. Przecięłam je w poprzek przed nałożeniem nadzienia i zrobiłam dwa krótsze strudle.

strudel-013
(Przepis z drobnymi zmianami wg „Easy Food” Christmas Annual 2013)

 

Tarta jabłkowa z mincemeat

tarta-mincemeat-009

Mincemeat, czyli korzenno-alkoholowe nadzienie bakaliowe do babeczek zwanych mince pies, to mój ulubiony wyspiarski przysmak świąteczny. W Irlandii po prostu kupujemy gotowe, ale jeżeli ktoś ma czas i fantazję przygotowuje nadzienie we własnej kuchni. Mnie jeszcze bardzo brakuje czasu, bo fantazji mam aż nadto, więc preferuję kupne, ale na pewno w przyszłości wypróbuję kilka przepisów, by którymś się w końcu pochwalić na blogu.

Z powodu braku czasu zamiast kilkudziesięciu babeczek, jedna prosta tarta, ale za to z karmelizowanymi jabłkami na wierzchu. O ile samo nadzienie kupuję, o tyle nie zdecydowałabym się na kupno gotowych babeczek, których skład przyprawia o ból głowy. Mam żelazną zasadę, że nie oszczędzam na jedzeniu (i na zdrowiu), ale nie znaczy to, że bezmyślnie kupuję to, co najdroższe w sklepie.

Nie gonię za egzotyką, tylko unikam produktów podłej jakości, oszukanych, pseudoluksusowych. Kupowanie takich rzeczy, to nie jest oszczędzanie – będą wyglądać nieapetycznie, będą niesmaczne, nie udadzą nam się przez nie potrawy (w szczególności wypieki) i w rezultacie wyrzucimy takie jedzenie. Po co w ogóle wydawać pieniądze na coś, czego potem nie będziemy w stanie zjeść? Lepiej wydać nieco więcej (choć nadal w granicach rozsądku) i skonsumować do ostatniego kawałka, do ostatniego okruszka.

Mincemeat również warto kupić dobrej jakości, by cieszyć się aromatycznym nadzieniem bakaliowym, a nie płakać nad ulepkiem cukrowym z zabłąkaną garstką rodzynek. Do tego potrzebne jeszcze prawdziwe masło oraz dobra gatunkowo mąka, żeby  po 45 minutach wyjąć z pieca przepyszną tartę. Najlepsza póki ciepła, z kulką lodów i czapą bitej śmietany.

tarta-mincemeat-007

TARTA JABŁKOWA Z MINCEMEAT

  • 400 g słodkich jabłek
  • 250 g mincemeat
  • 175 g mąki samorosnącej
  • 1 łyżeczka proszku do pieczenia
  • 50 g drobnego cukru do wypieków
  • 50 g masła
  • 1 jajko
  • skórka otarta z 1 pomarańczy
  • 100 ml mleka
  • oraz dodatkowo 2-3 łyżki roztopionego masła i kilka łyżek brązowego cukru

Piekarnik nagrzewamy do 180°C (z termoobiegiem). Okrągłą formę (23-24 cm średnicy) natłuszczamy odrobiną masła.

Mąkę przesiewamy wraz z proszkiem do pieczenia do dużej miski. Wsypujemy cukier, dodajemy skórkę z pomarańczy, jajko, pokrojone w kostkę masło i wyrabiamy palcami. Wlewamy mleko i wyrabiamy, aż składniki się połączą.

Ciasto wykładamy do formy, na wierzchu rozsmarowujemy cienką warstwę mincemeat. Jabłka obieramy, usuwamy gniazda nasienne i kroimy w cienkie plasterki. Układamy je na wierzchu ciasta. Smarujemy roztopionym masłem i posypujemy brązowym cukrem.

Pieczemy w nagrzanym piekarniku ok. 30 minut. Podajemy z bitą śmietaną lub na ciepło z gałką lodów waniliowych.

tarta-mincemeat-008
(przepis z drobnymi zmianami wg „Easy Food” Christmas Annual 2015)

Tarta dyniowa

tarta-dyniowa-003

Tarta jak jesień. Dosłownie!

Dynia to jesienna królowa, która jakimś cudem odeszła w zapomnienie na polskich stołach, ale na całe szczęście od kilku lat toruje sobie powrotną drogę. Wybór odmian dostępnych na polskich targach wzbudza we mnie  zazdrość, bo w Irlandii właściwie mamy tylko zwykłą dynię i dynię piżmową.

Nie tylko dynia czyni tę tartę kulinarnym odbiciem jesieni. Jest ona bardzo aromatyczna, komponuje się perfekcyjnie z zapachem jesieni – dymem palonych liści (choć palenia liści nie popieram), wilgocią ściółki, wiatrem przynoszącym smak gór. Gdy smętny powiew butwiejących liści przesącza się do domu, odganiamy go zapachami jabłek, śliwek, cynamonu, dyni, kminku lub cząbru…

Jesień ugina się od barw przymglonych, zrudziałych, nieoczywistych, by po deszczu zapłonąć ognistą czerwienią, nim zrzuci z siebie wszelkie kolory i przygotuje świat na zimę. Te wszystkie odcienie brązów, żółcie, oranże, nabłyszczone porannym deszczem, zrywane porywami wiatru, szeleszczące pod stopami, te wszystkie barwy zachwycają, zapierają dech w piersiach, ale przynoszą również melancholijny nastrój.

Wszechobecna jest jesienna wilgoć, zakradająca się ukradkiem do domu, ciągnąca od podłogi, szparą pod drzwiami, kominem… Mieniąca się brązami tarta ma równie wilgotne nadzienie, wkomponowujące się w otoczenie. Dla mnie jest wymarzonym deserem jesiennym – smakuje, gdy w grubych skarpetach wyciągam stopy w stronę ciepła bijącego od kominka i gdy otulona wełnianym ponczo wystawiam twarz do ostatnich promieni słońca, zapatrzona w mgłę unoszącą się nad doliną.

tarta-02

tarta-dyniowa-001

TARTA DYNIOWA

Spód:

  • 200 g mąki
  • 130 g masła (schłodzonego)
  • 2 ½ łyżki drobnego cukru
  • 5 łyżek zimnej wody

Nadzienie:

  • dynia piżmowa (ok. 1 kg)
  • 2 duże jajka
  • 220 g jasnego cukru muscovado
  • 100 ml świeżej śmietany
  • ½ łyżeczki mielonego imbiru
  • ½ łyżeczki świeżo startej gałki muszkatołowej
  • 1 łyżeczka cynamonu

Dynię obieramy, usuwamy pestki i kroimy w kostkę. Gotujemy we wrzątku do miękkości. Odcedzamy, rozgniatamy tłuczkiem do ziemniaków i przecieramy przez sito. Przetartą dynię odstawiamy do ostygnięcia.

Mąkę przesiewamy do dużej miski, dodajemy pokrojone w kostkę masło. Wyrabiamy palcami, aż powstaną drobne okruchy. Wsypujemy cukier, mieszamy. Wlewamy wodę, siekamy z mąką. Przekładamy na stolnicę i szybko zagniatamy, następnie formujemy z ciasta krążek, zawijamy w folię i wkładamy do lodówki na 20 minut.

Wyjmujemy ciasto, zdejmujemy folię, układamy między dwoma arkuszami papieru do pieczenia, rozwałkowujemy. Przekładamy do formy lub tortownicy o średnicy 24 cm, formując dość wysoki brzeg. Przykrywamy folią i wstawiamy ponownie do lodówki na 20 minut. Piekarnik nagrzewamy do 160°C (z termoobiegiem).

Z ciasta zdejmujemy folię, przykrywamy je papierem do pieczenia, na który wysypujemy suchy groch lub ceramiczne obciążniki. Wstawiamy do nagrzanego piekarnika i podpiekamy przez 10 minut. Usuwamy papier z grochem i wstawiamy ciasto na kolejne 10 minut. Upieczony spód odstawiamy do wystudzenia.

Jajka roztrzepujemy razem z cukrem w dużej misce. Dodajemy dynię, śmietanę i przyprawy. Wszystko dokładnie mieszamy. Wylewamy na ostudzony spód, wstawiamy do piekarnika i pieczemy 1 h. Upieczoną tartę odstawiamy do zupełnego wystygnięcia.

tarta-dyniowa-002

 

Irlandzkie ciasto bakaliowe, czyli Irish Boiled Fruit Cake

fc-009a

Najbardziej znanym fruit cake jest oczywiście ciasto świąteczne, które przyrządzić można w ten sposób jak prezentowane, ale należy dodać znacznie więcej bakalii, w tym suszone wiśnie i migdały, kandyzowane skórki cytrusów oraz alkohol, po prawdzie całkiem sporo alkoholu. Ilość dodatków decyduje o stopniu wytworności tego ciasta; w tych świątecznych czasami trudno wyczuć mąkę, bo ilość orzechów i suszonych owoców bywa zawrotna. Innym podobnym wypiekiem jest barmbrack – ciasto na Halloween, które w tradycyjnej wersji jest słodkim chlebem, a we współczesnej czymś na pograniczu biszkoptu.

Są różne metody pieczenia tego ciasta, wersja z gotowaniem bakalii w mleku jest tylko jedną z nich. Mnie jednak ta metoda bardzo się podoba, bo aromat unoszący się z rondla błyskawicznie wypełnia kuchnię. Do tego ciasta, podobnie jak do świątecznego piernika, najchętniej używam przyprawy do wina Schwartza. Nie jest to reklama, po prostu akurat ta kombinacja bardzo mi pasuje, choć odkryłam to przypadkowo. Kiedyś zabrakło mi przyprawy do piernika i zastąpiłam ją właśnie tą do wina, choć nie byłam pewna efektu, bo nie zawiera ona cynamonu. Okazała się niezmiernie dobrym wyborem i od tego czasu właściwie używam jej zawsze.

A ciasto? Moja rodzina je uwielbia. Jest dość szybkie w przygotowaniu, tylko długo siedzi w piekarniku. Jednak, gdy za oknem wieje i leje, nie spieszno nam wystawiać nos za drzwi. To idealny czas, by pokręcić się koło piekarnika, przy którym jest rozkosznie ciepło i do tego tak pięknie pachnie. Ciasto po upieczeniu i wystudzeniu można zawinąć w papier i zamknąć w szczelnym pojemniku, pozostanie świeże przez kilka dni. U nas znika bardzo szybko, gdy rozsiądziemy się na kanapie, wyciągniemy stopy w stronę buzującej kozy, a Króliczka „umila” nam wieczór, ćwicząc „Mary had a Little Lamb” na tin whistle, czyli popularnym onegdaj także w Polsce flażolecie.

fc-008

fc-007

IRISH BOILED FRUIT CAKE

  • 280 g suszonych rodzynek, koryntek i sułtanek
  • 40 g orzechów włoskich (z grubsza posiekanych)
  • 150 g cukru demerara
  • 115 g masła (oraz odrobina do natłuszczenia formy)
  • 1 łyżeczka przyprawy do piernika lub grzanego wina
  • 1 łyżeczka mielonego imbiru
  • ½ łyżeczki sody oczyszczonej
  • 225 ml mleka
  • 225 g mąki samorosnącej (self-raising flour)
  • 2 duże jajka, rozbełtane

Suszone owoce, posiekane orzechy, cukier, masło pokrojone w kostkę, przyprawy oraz sodę wsypujemy do dużego rondla i zalewamy mlekiem. Rondel powinien być przynajmniej 2 ½ – 3-litrowy, żeby piana nie wykipiała. Wszystkie składniki dokładnie mieszamy, stawiamy na średnim ogniu i doprowadzamy do wrzenia, cały czas mieszając. Zmniejszamy ogień i gotujemy 5 minut, co jakiś czas mieszając. Zdejmujemy z ognia i odstawiamy do ostygnięcia na 30 minut.

W międzyczasie nagrzewamy piekarnik do 160°C z termoobiegiem. Natłuszczamy formę masłem i wykładamy papierem do pieczenia. Użyłam 24-cm tortownicy, ale mniejsza lepiej się sprawdzi (ciasto będzie wyższe).

Do mleka z bakaliami wsypujemy przesianą mąkę i dodajemy rozbełtane jajka. Mieszamy wszystkie składniki, przelewamy do przygotowanej formy, wyrównujemy wierzch i wstawiamy do nagrzanego piekarnika.

Pieczemy przez 30 minut, po czym zmniejszamy temperaturę do 140°C i pieczemy dalsze 90 minut (do suchego patyczka). Po upieczeniu odstawiamy na 10 minut, po czym wyjmujemy i studzimy na kratce.

przepis wg The Complete Irish Pub Cookbook z moimi niewielkimi zmianami